Geschiedenis van onze Patrones Sint Brigida PDF Afdrukken E-mail
Geschreven door Administrator   
zondag 06 januari 2008

Volgens de kerkelijke kalender viert onze schutterij en onze parochie op 1 februari  het hoogfeest van haar patrones de Heilige Sint Brigida.

Sint Brigida (453-523) leefde ver weg en lang geleden. Rond 500 na Christus groeide zij op aan het randje van de toen bekende wereld, in Ierland. Wij kunnen ons haast geen voorstelling maken hoe bar en ruw toen de levensomstandigheden waren in een onherbergzaam land als het Ierland van die dagen. Druïden, een soort hogepriesters, bewaakten de zeden en gewoonten en hadden de bevolking in hun ban. In die omgeving, in die tijd, bracht St. Patrick, de grote apostel van Ierland, het christendom vanuit Engeland over het water naar het land van de Kelten. Patricks prediking van strenge Ascese en radicale heiligheid vond een gretige bodem in Ierland, ondanks het strenge verzet van de Druïden. Patrick kreeg vele volgelingen, onder wie de ouders van Brigida, de vorst en vorstin van Dubthach, die toen aan de prachtige baai van Dundalk woonden, boven Dublin aan de oostkust.

Sint Brigida BeeldBrigida was een uitzonderlijk kind, zeer intelligent en leergierig, maar ook bedreven in alle vormen van handwerk. Ze droeg reeds vroeg verantwoordelijkheid voor het boerenwerk op het ouderlijk landgoed. Bovendien moet ze ook nog bijzonder mooi geweest zijn. Ze had dus alles mee om een voor die tijd aanzienlijke huwelijkse staat te bereiken. Doch dat was niet haar ideaal. Zij wilde naar het klooster, zich aan de dienst van God en de medemens wijden. Dat zinde haar vader noch haar broers. En dan beginnen de wonderlijke legenden rond het leven van Brigida hun intree te doen. Brigida heeft zo tot de harten en de verbeelding van haar tijdgenoten gesproken, dat er als vanzelf vele verhalen de ronde gingen doen, vol symboliek maar ook getuigend van kinderlijk, onbekommerd geloof en vertrouwen, waarvan Schaepman, theoloog en staatsman uit de vorige eeuw, zei: "Zij mogen kinderdromen zijn, doch de dwaasheid van de kleinen is de wijsheid Gods.

Brigida nu, zou God gesmeekt hebben haar schoonheid weg te nemen, opdat de huwelijkskandidaten vanzelf zouden wijken. En, God verhoorde haar. Zij verloor een oog en haar gezicht werd mismaakt. Toen moesten vader en broers wel toegeven dat haar weg niet die van het huwelijk was. Met zeven gezellinnen begon zij een kloostergemeenschap in het graafschap Westmeath. Bij haar professie raakte ze per toeval het altaar aan en op slag herwon zij haar schoonheid, zoals de legende verhaalt. Vele jonge vrouwen sloten zich in de loop der jaren bij haar aan en al spoedig trok zij erop uit om ook elders kloosters, scholen en kerken te stichten. Zo ondersteunde Brigida met haar volgelingen het werk van St. Patrick, met wie zij in grote vriendschap en genegenheid samenwerkte. Zij scheelde in leeftijd vijftig jaar, maar hun gemeenschappelijk ideaal bracht hen samen. Toen Patrick in 461 stierf, was zij bij hem en hij droeg een door haar vervaardigd doodskleed. Zij vereerde hem en nam zich voor zijn werk voort te zetten.

Zo reisde ze door Munster in het zuiden, Connacht  in het westen en keerde vervolgens, op uitdrukkelijk verzoek van hen die zij in de geboortestreek had achtergelaten, terug naar Leinster in het oosten. In Kildare grondvestte zij toen een klooster dat in de loop der jaren een dusdanige uitbreiding onderging, dat er tenslotte sprake was van een kloosterstad met scholen, een hospitaal, een universiteit, boerderijen en gasthuizen. Er werd wetenschap bedreven maar ook handwerk en ambacht onderwezen. Zo waren er scholen voor kerkzang, borduurwerk, boekverluchting, zilver- en goudwerk. Het was een stad van vrede, toevlucht en redding, een tehuis voor nijverheid en wetenschap, voor jong en oud, voor schuldig en onschuldig, voor zondaars en heiligen. En van dit alles had Brigida de leiding als abdis. Toch bleef zij een vrome en vooral nederige vrouw, die nooit haar geest of gedachte van de Heer afwendde, niet eens voor de tijd van een uur; zij dacht altijd aan Hem in haar hart.

Toen Kildare eenmaal reilde en zeilde en zij haar taak aan anderen kon overlaten, ging zij opnieuw op reis om haar vroegere zendingswerk te bevestigen en uit te breiden. Zo bezocht zij weer alle Ierse districten en daarna ook Ulster (N.Ierland) en Schotland. Vele parochies, ruïnes en putten dragen nog haar naam. Op 1 februari 523, 87 jaar oud, stierf zij in Kildare, na een bijzonder werkzaam leven, waarvan vroomheid, naasten liefde, gastvrijheid, barmhartigheid en nederigheid de kenmerkende eigenschappen waren, naast groot leiderschap en intelligentie. Tienduizenden zusters treurden om hun voorgangster en eeuwen lang brandde te harer eer een vuur bij het klooster van Kildare. Toen de Ierse monniken van 600 tot 1100 naar het vaste land trokken om te missioneren (o.a. Willibrordus), brachten zij in hun geestelijke bagage de verering voor hun heiligen mee naar Europa; en dat waren er niet weinig. In Duitsland en Oosterijk worden bijvoorbeeld 150 Ierse heiligen vereerd. In België en Nederland een 35-tal. Zo is ook de verering van Brigida naar hier gekomen.

 Brigida wordt vaak afgebeeld met een van de symbolen, die ontleend zijn aan de vele legenden rond haar leven. Zo ziet men op verschillende plaatsen, ook in Noorbeek en bijvoorbeeld Geldrop, een beeld met aan haar voeten een koe of een rund. Dit wijst op een verhaal, dat zij op een hoeve van haar ouders in grote vrijgevigheid de melk aan de armen en behoeftigen weggaf. Toen er eens voor de eigen huishouding en de gasten geen melk meer bleek te zijn, smeekte zij God om een oplossing. En zie, de koeien gaven zo overvloedig melk, dat de kruiken overliepen. Zo werd zij de beschermster van vee en hoeve en worden ook nu nog, vijftien eeuwen later, in stal en boerenhuis afbeeldingen en strokruisjes opgehangen, Sint Brigida ter ere.  Als beschermvrouwe van het vee, het hoornvee in het bijzonder, heeft Sint Brigida voor Noorbeek en haar contreien nog een andere unieke betekenis. Rond 1634 werd Noorbeek en omstreken geteisterd door de veepest. De wanhopige bevolking bad tot Sint Brigida en deed haar de gelofte ieder jaar een den ter hare ere voor de Sint Brigidakapel in Noorbeek te planten. In ruil voor deze gelofte moest Sint Brigida deze ramp afwenden. De gebeden werden verhoord, en al ruim 365 jaar wordt door de ongetrouwde mannen van Noorbeek de tweede zaterdag na Pasen met zo'n 35 mooi opgetuigde Belgische trekpaarden een reusachtige den naar Noorbeek gehaald, alwaar de getrouwde mannen hem voor de Sint Brigidakapel planten. "Ter iere van Sint Briej."

Laatst geupdate op ( zondag 20 januari 2008 )